Gowin zapowiada reformę sądownictwa i kodeksu karnego

- Polacy mają prawo, by ich interesy prawne były chronione przez wymiar sprawiedliwości bez konieczności długiego oczekiwania na rozstrzygnięcie sprawy.

Minister oraz obecni na posiedzeniu komisji wiceministrowie podkreślali, że priorytetami resortu są: sprawność, jakość, dostępność i efektywność wymiaru sprawiedliwości.

Posłowie wszystkich opcji politycznych pytali ministra m.in. o zapowiadaną restrukturyzację sądów rejonowych. Projekt rozporządzenia Ministerstwa Sprawiedliwości zakłada, że zniesionych zostałoby ponad 120 sądów rejonowych, w których pracuje do 14 sędziów włącznie. W ich miejsce powstałyby wydziały zamiejscowe większych sądów rejonowych. Rozporządzenie miałoby wejść w życie 1 lipca tego roku.

- Celem tej restrukturyzacji nie jest szukanie oszczędności; przeciwnie, tym celem jest zapewnienie szerszego dostępu do wymiaru sprawiedliwości - mówił Gowin. Według niego, większość małych sądów nie jest dostatecznie obciążonych pracą, natomiast sądy w większych miastach są dramatycznie przeciążone i nie mają warunków, aby odpowiednio sprawnie funkcjonować.

Wiceminister Grzegorz Wałejko podkreślił z kolei, że w projekcie reorganizacji sądów rejonowych "nie ma mowy o zniesieniu żadnego wydziału". - W tych sądach rejonowych, które zostaną zniesione, pozostaną na miejscu te same wydziały - zaznaczał.

Gowin powiedział, że w ministerstwie trwają prace "nad głęboką reformą sądownictwa wojskowego". - W pierwszym półroczu 2011 r. do wojskowych sądów garnizonowych wpływało średnio osiem spraw na sędziego w ciągu półrocza, w tym samym czasie w sądach rejonowych były to 83 sprawy na sędziego - wskazywał minister.

Gowin poinformował także o rozpoczęciu prac nad nowelizacją Kodeksu karnego; projekt ma być gotowy na koniec roku. - Moje osobiste wrażenie jest takie, że kodeks jest nadmiernie restrykcyjny w sprawach drobnych, a zbyt pobłażliwy w sprawach ciężkich - powiedział. Zaznaczył, że kierunek prac nad tą nowelizacją określi działająca przy resorcie komisja kodyfikacyjna do spraw prawa karnego.

Kolejnym celem resortu - jak zapowiedział Gowin - jest przyspieszenie informatyzacji wymiaru sprawiedliwości. - Planujemy informatyzację Krajowego Rejestru Sądowego, informatyzację postępowania wieczystoksięgowego, wprowadzenie elektronicznego bankowego tytułu wykonawczego i elektronicznego protokołu rozpraw w sprawach o wykroczenie, a także dalszy intensywny rozwój systemu dozoru elektronicznego - wyliczał.

Minister zaznaczył, że sukcesem było utworzenie dwa lata temu e-sądu rozpatrującego pozwy o zapłatę w trybie upominawczym. - W poprzedniej kadencji, dzięki ministrowi Krzysztofowi Kwiatkowskiemu, resort sprawiedliwości wysunął się na czoło, jeśli chodzi o postęp w cyfryzacji, chcemy te działania kontynuować i intensyfikować - zapewnił.

Za niesatysfakcjonujące uznał dotychczasowe efekty we wprowadzaniu systemu dozoru elektronicznego skazanych. - Od początku roku system może objąć 7,5 tys. osób, a w dozorze przebywa obecnie około 2 tys. skazanych; wskazuje to na potrzebę zmian legislacyjnych, jak i na konieczność zmiany podejścia sędziów do tego systemu - mówił.

Szef resortu sprawiedliwości poinformował także, że dobiegają końca prace nad założeniami o dostępie do pomocy prawnej dla osób niezamożnych. - Mamy świadomość ograniczeń budżetowych, ale nasze rozwiązania będą brały to pod uwagę - powiedział.

Minister zapowiedział ponadto daleko idące usprawnienie procedur sądowych, zmiany w zakresie Kodeksu postępowania cywilnego, nowelizację Kodeksu postępowania karnego, zmiany w prawie upadłościowym i naprawczym, przegląd budżetu i infrastruktury. - Planujemy też zrównanie uprawnień adwokatów i radców prawnych, co jednak nie oznacza ujednolicenia obu korporacji, bo to powinno być suwerenną decyzją środowisk prawniczych - mówił Gowin.

Ponadto resort planuje zwiększyć uprawnienia referendarzy sądowych i wzmocnić kadrowo najbardziej przeciążone pracą warszawskie sądy.