- Jeśli przeanalizujemy historię, znajdziemy w niej wiele analogii - mówi Paula R. Newberg z Uniwersytetu Georgetown.

Pierwszą na świecie kobietą piastującą urząd szefa rządu była Sirimavo Bandaranaike ze Sri Lanki. Przetarła szlak kobietom, które sięgnęły po władzę w Indiach, Pakistanie, Indonezji, Bangladeszu i na Filipinach. W ślady Sirimavo Bandaranaike poszła również jej córka.

Obecnie u władzy (w tej części świata - red.) są dwie kobiety - obydwie twarde i przebojowe: prezydent Filipin - Gloria Macapagal Arroyo i premier Bangladeszu - Sheikh Hasina Wajed.

"Zaskakujący i utrwalający stereotypy dotyczące Islamu jest fakt, że w najbardziej muzułmańskich państwach na terenie południowo-wschodniej i południowej Azji rządzą kobiety. Za wyjątkiem Afganistanu i Brunei, kobiety przewodziły rządom lub partiom opozycyjnym we wszystkich, przeważnie zdominowanych przez Islam, państwach w tym regionie (Bangladesz, Indonezja, Malezja, Pakistan)" - głosi opracowany w 2005 r. na zlecenie German Science Foundation raport "Dynastie i kobiety u władzy w Azji". Ale - jak zauważają eksperci - kobiety te zrobiły niewiele w kwestiach równości kobiet i mężczyzn.

- Kiedy po raz pierwszy zainteresowałam się tym tematem około 30 lat temu, myślałam, że dzieje się tak, ponieważ kobiety patrzą na świat z innej perspektywy - mówi Guida M. Jackson, autorka "Women Who Ruled" i "Women Rulers Throughout the Ages". Poszukiwania informacji na ten temat doprowadziły ją jednak do konkluzji, że "kobiety są po prostu bardzo skupionymi na sobie i swojej władzy istotami".

Wzrost liczby Azjatek zaangażowanych we władzę nie odzwierciedla patriarchalnej natury azjatyckich społeczeństw. Jest demonstracją siły nazwiska, dynastii. "Kobiety dochodzą do władzy dzięki mężczyznom - żony, córki i wdowy dziedziczą niejako po prominentnych krewnych pokaźne przywileje" - głosi raport.

Wyjątkiem była Han Myung-sook, która zdobyła pozycję premiera Korei Południowej (2006-2007) bez powoływania się na koneksje rodzinne. Dwie spośród Azjatek, które zasmakowały władzy, były w pełni świadome swojej "marionetkowej" roli. Corazon Aquino, która została prezydentem Filipin w 1986 roku po tym, jak zamordowano jej męża, Benigno, otwarcie mówiła, że "objęła stanowisko dzięki małżonkowi", a za polityką "generalnie nie przepada". Megawati Sukarnoputri, córka Sukarno (pierwszego prezydenta niepodległej Indonezji - red.), otwarcie manifestowała brak zainteresowania polityką i prowokacyjnie pytała "co złego jest w byciu gospodynią domową?".

Nie ma sensu udowadniać, że role kobiet w Azji były do tej pory dość statyczne. Wiele Azjatek odnosi przecież sukcesy w dziedzinach tj. ekonomia, polityka, dyplomacja czy prawo. Społeczeństwo ulega westernizacji: zmienia się podział ról w obrębie rodziny, kobiety mają większe pole do działania i mogą się wyzwolić ze swoich tradycyjnych, związanych z ogniskiem domowym, obowiązków.

Wciąż istnieje jednak pewien pułap kariery, który nie pozwala im w uczciwy sposób - w oparciu o wiedzę i doświadczenie - dojść na sam szczyt władzy. Być może, jeśli więcej przedstawicielek płci pięknej zaangażuje się w politykę, wzrośnie swoboda działania i szanse na wyrównanie szans kobiet i mężczyzn, a sama aktywność polityczna będzie miała mniej konfrontacyjny charakter - uważa Dewi Fortuna Anwar, szefowa działu badań w Habibie Center, niezależnym instytucie w Indonezji.

- Kobiety wciąż są pewnymi anomaliami w męskim świecie - uważa Anwar. - Walczą o to, żeby pokazać siłę potencjalnym przeciwnikom. A przeciwnicy mają zwykle wspólny cel: manipulowanie nimi. Tymczasem kobiety muszą być bardziej męskie, nie mogą publicznie pokazywać łez - wszystko po to, żeby udowodnić, że są wystarczająco silne, by rządzić - uważa Anwar.

- To męski świat. Możemy się do niego przystosować, ale nie możemy go zmieniać. Głos jednej kobiety ginie w chórze mężczyzn - podkreśla Anwar.

Seth Mydans/International Herald Tribune

Tłum. Ewelina Karpińska-Morek