Ryszard Rumianek urodził się 7 listopada 1947 r. w Warszawie. Studiował w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie i na Akademii Teologii Katolickiej. Święcenia kapłańskie przyjął w 1972 r. od kard. Stefana Wyszyńskiego. Po dwóch latach pracy katechetycznej i kaznodziejskiej w Parafii pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Konstancinie został skierowany na specjalistyczne studia biblijne za granicę.

W 1977 r. uzyskał licencjat w Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie. Następnie studiował w Jerozolimie w Studium Biblicum Franciscanum. Stopień doktora teologii uzyskał w 1979 r. na Uniwersytecie Gregoriańskim w Rzymie. Tytuł profesorski z rąk prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego otrzymał w 2002 r.

W latach 1979-1982 był prefektem alumnów w seminarium duchownym w Warszawie, a przez następne 12 lat był wicedyrektorem tegoż Seminarium.

Od 1990 r. związany był z Akademią Teologii Katolickiej w Warszawie z Wydziałem Teologicznym. W 1991 r. rozpoczął wykłady na uczelni. W latach 90. był członkiem Komisji Prymasowskiej do spraw projektu powołania drugiego uniwersytetu w Warszawie, której efektem było przekształcenie ATK w Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego (UKSW).

W latach 1998-2001 kierował Katedrą Filologii Biblijnej uczelni, a od 2001 r. Katedrą Historii Biblijnej.

W 2002 r. został prorektorem UKSW do spraw ogólnych i badań naukowych, a trzy lata później - w 2005 r. został rektorem Uniwersytetu. W 2008 r. po zakończeniu pierwszej kadencji, rozpoczął drugą. Jednocześnie nadal prowadził zajęcia dotyczące Pięcioksięgu na Wydziale Teologicznym Uczelni.

Podczas ostatniej, październikowej inauguracji roku akademickiego na UKSW w przemowie do studentów i wykładowców przywołał słowa patrona uczelni kardynała Stefana Wyszyńskiego: "Pamiętajcie, że czas, który macie, jest więcej niż złotem. Nie możecie go, więc marnować i trwonić. Wykorzystujcie go starannie, zwłaszcza na naukę. Niech te słowa będą zachętą dla nas wszystkich" - dodał.

W ub.r. za wybitne zasługi w działalności naukowo-dydaktycznej i osiągnięcia w pracy duszpasterskiej został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Pozostawił po sobie wiele prac naukowych, w tym tłumaczenie z komentarzami Księgi Ezechiela. Od wielu lat był licencjonowanym przewodnikiem po Ziemi Świętej. Był autorem przewodnika pt. "Śladami Jezusa".

Rumianek był też członkiem Rady biskupiej Archidiecezji Warszawskiej i pełnomocnikiem do zarządzania majątkiem archidiecezjalnym.